HukukMarka ve Telif

Marka Tescilde Ret Sebepleri

Marka, Sınai Mülkiyet Kanunun 4. maddesinde net bir şekilde açıklandığı üzere; çoğu zaman patent ile karıştırılan marka, bir teşebbüsün mallarının veya hizmetlerinin diğer teşebbüslerin mallarından veya hizmetlerinden ayırt edilmesini sağlaması ve marka sahibine sağlanan korumanın konusunun açık ve kesin olarak anlaşılmasını sağlayabilecek şekilde sicilde gösterilebilir olması şartıyla kişi adları dâhil sözcükler, şekiller, renkler, harfler, sayılar, sesler ve malların veya ambalajlarının biçimi olmak üzere her tür işaret olarak adlandırılabilir.

Kimler Marka Korumasından Faydalanabilir?

Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 3. maddesinde ise bu kanunla sağlanan korumadan kimlerin faydalanabileceğini açıklamıştır. Bu maddeye göre;

  • Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları,
  • Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde yerleşim yeri olan veya sınai ya da ticari faaliyette bulunan gerçek veya tüzel kişiler,
  • Paris Sözleşmesi veya 15/4/1994 tarihli Dünya Ticaret Örgütü Kuruluş Anlaşması hükümleri dâhilinde başvuru hakkına sahip kişiler,
  • Karşılıklılık ilkesi uyarınca, Türkiye Cumhuriyeti uyruğundaki kişilere sınai mülkiyet hakkı koruması sağlayan devletlerin uyruğundaki kişiler bu korumadan yararlanabileceği belirtilmiştir.

Kanun maddesinde de açıkça anlaşılacağı üzere, yurt dışında mukim olan yabancıların doğrudan marka başvurusunda bulunmaları mümkün değildir.

Marka Tescilinde Mutlak Ret Sebepleri

Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 5. maddesinde mutlak ret sebepleri açıklanmıştır. Aşağıda belirtilen işaretler, marka olarak tescil edilmez:

  • 4 üncü madde kapsamında marka olamayacak işaretler.
  • Herhangi bir ayırt edici niteliğe sahip olmayan işaretler.
  • Ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite, miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin sunulduğu zamanı gösteren veya malların ya da hizmetlerin diğer özelliklerini belirten işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.
  • Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetlerle ilgili olarak tescil edilmiş ya da daha önceki tarihte tescil başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler.
  •  Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek, sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.
  •  Malın doğası gereği ortaya çıkan şeklini ya da başka bir özelliğini veya teknik bir sonucu elde etmek için zorunlu olan veya mala asli değerini veren şeklî ya da başka bir özelliğini münhasıran içeren işaretler.
  • Mal veya hizmetin niteliği, kalitesi veya coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak işaretler.
  • Paris Sözleşmesinin 2 nci mükerrer 6 ncı maddesine göre reddedilecek işaretler.
  • Paris Sözleşmesinin 2 nci mükerrer 6 ncı maddesi kapsamı dışında kalan ancak kamuyu ilgilendiren, tarihi ve kültürel değerler bakımından halka mal olmuş diğer işaretler ile yetkili mercilerce tescil izni verilmemiş olan armaları, nişanları veya adlandırmaları içeren işaretler.
  • Dinî değerleri veya sembolleri içeren işaretler.
  • Kamu düzenine veya genel ahlaka aykırı işaretler.
  • Tescilli coğrafi işaretten oluşan ya da tescilli coğrafi işaret içeren işaretler.

mutlak ret sebeplerini oluşturmaktadır. Şunu da belirtmekte fayda var. Bir marka, başvuru tarihinden önce kullanılmış ve başvuruya konu mal veya hizmetler bakımından bu kullanım sonucu ayırt edici nitelik kazanmış ise, bu markanın tescili reddedilemez. Yine bir marka başvurusu, önceki marka sahibinin başvurunun tesciline açıkça muvafakat ettiğini gösteren noter onaylı belgenin Kuruma sunulması hâlinde reddedilmesi mümkün değildir.

Marka Tescilinde Nispi Ret Sebepleri

Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 6. maddesi ise nispi ret sebeplerini sıralamıştır. Bu maddeye göre;

  1. Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
  2. Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
  3. Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.
  4. Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.
  5. Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
  6. Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.
  7. Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
  8. Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.
  9. Kötü niyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir.

şeklinde nispi ret sebepleri açıklanmıştır. Görüleceği üzere marka tescil taleplerinin reddi sebepleri birçok nedene bağlıdır. Bunların birinin veya birkaçının olması halinde marka tescil talebi reddedilir. Markalar on yıllık yenileme süresine tabidir. Yenileme bir kısım emtialar açısından da yapılabilir. Marka koruma süresi olan 10 yıllık süre, başvuru tarihinden itibaren işlemeye başlar. Ret sebepleri kendisine tebliğ edilen başvuru sahibi, tebliğden itibaren iki ay içerisinde yazılı ve gerekçeli bir şekilde itiraz yoluna başvurabilir.

Abdulkadir Gündüz
Yaklaşık 8 yıla yakın bir süre Python, PHP, JS gibi farklı yazılım teknolojilerinde küçük, orta ve büyük ölçekte yazılım geliştirme süreçleri içerisinde Yazılım Geliştirici olarak yer aldım. FB Business, E-Posta Pazarlama, Google Ads gibi farklı dijital pazarlama çalışmaları gerçekleştirdim. Uludağ Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldum ve halen Avukatlık yapıyorum. HukukveTeknoloji.com'u kurarak teknoloji hukuku alanında daha iyi hukukçular yetiştirme amacına katkı sağlamak istiyorum.

    İlgini Çekebilir

    Yanıtla

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

    Daha Fazla Hukuk